Umwuka Wakomerekejwe, Ni Nande Ushobora Kub تحمل?

Umwuka w'uburakari ni nde ushobora kub تحمل? (Imigani 18:14)

Muri iki gice, ndashaka gusuzuma ikibazo runaka kireba, mu bitekerezo byanjye, miliyoni z’abantu muri Leta Zunze Ubumwe z’Amerika, ndetse n’abandi benshi hirya no hino ku isi. Nk’uko nabyiboneye mu murimo wanjye mu myaka myinshi, nizeye ko byibuze umuntu umwe mu batanu muri Amerika abangamiwe n’ikibazo cy’ukwangwa. Ukwangwa, mu buryo bworoshye, ni ugukora ku mutima ko utakiri uwifuzwa, kumva ko nubwo ushaka ko abantu bagukunda, nta n’umwe ubikora. Cyangwa ni ugushaka kuba mu itsinda, ariko ukumva utari mu rugero—ukomeza kuba hanze ureba imbere. Ntekereza ko impamvu imwe ituma abantu benshi bahura n’iki kibazo uyu munsi ari imiterere y’imibereho yacu n’ingaruka zayo, cyane cyane isenyuka ry’ubuzima bw’umuryango.

Niba nakubaza nti, “Icyo kwanga ni iki?” wenda wansubiza uti, “Kwemera,” ari na yo gisubizo nyacyo. Muri iyi nyandiko n’iyikurikira tuzibanda ku buryo bwo kuva ku kwanga ukajya ku kwemera.

Duhereyeho ubushakashatsi bwacu dufite ishusho y'ukwanga iboneka mu Iyoboze 54:6. Iyi ni ishusho irimo agahinda y'umugore wubatse, ufite umutima wacitse.

“ kuko Uwiteka yaguhamagaye nk'umugore waretse kandi agahinda mu mwuka, nk'umugore w'ukuri, ubwo watewe umugongo,” ni ko Imana yawe ivuga.

Isura hano ni iy'umukobwa muto, uherutse gushyingirwa, ubona ko umugabo we atamukunda. Wenda nta gihe afite kuri we cyangwa ntashishikazwe na we. Birashoboka ko ari no gutegura kumutandukanya kugira ngo ashake undi mugore. Ibyanditswe bimusobanura nk' “uwahinduwe n'ibihombo kandi ufite agahinda mu mutima.”

Hariho ubwoko bw'ikibazo kigoye cyane kub تحمل. Buvugwa neza mu Migani 18:14:

Umwuka w'umuntu uzahangana n'uburwayi bwe, ariko umwuka wababaye ni nde ushobora kubyihanganira?

Uyu mugore yari afite ibikomere mu mutima we.

Dushobora kwihanganira umubiri wababaye, ariko umwuka wababaye ni uburwayi budashobora kwihanganirwa.

Kuruta Kuruta Kuruta

Ibyanditswe mu 1 Abakorinto 2:

Ni nde muntu uzi ibintu by'umuntu keretse umwuka w'umuntu uri muri we? N'ubwo bimeze bityo, nta wundi uzi ibintu by'Imana keretse Umwuka w'Imana (v. 11)

Umwuka w'umuntu urenze kumva kw'ibitekerezo cyangwa ubushobozi bwo kwibuka no gutekereza, kandi uwo mwuka niwo uzwiho byose kukuri. Ubwenge bwawe ntibuzi byose kukuri. Hari ibintu kukuri bitaramenyekana n'ubwenge bwawe. Birashoboka cyane ko ufite ibikomere mu myaka myinshi ubwenge bwawe butabizi. Ibi ndabihamya, ntekereza, n'iyi ngingo ikurikira.

Ese ni igihe wigeze kubona abantu bamwe babona ububatizo mu Mwuka Wera—nubwo ari abagabo b'intangarugero kandi b'ibihangange—basa n'abahinduka bagatangira kurira? Naramutse mbibona kenshi. Iyo mbibona, mvuga nti, “Ubu Mwuka Wera yageze mu mwuka w'uyu muntu, kandi arimo gukuramo imikandara yose yari yarakwirakwijwe mu mutima we igihe kirekire. Nta wundi muntu ushobora kugera aho ngo akureho iyo mikandara uretse Mwuka Wera.”

Nigeze nsengera umuhungu muto rimwe na rimwe, kandi ibi byabaye kuri we. Nubwo yari yarabatijwe mu Mwuka Wera, Uhoraho yari amaze guhura n'ikibazo gikomeye mu buzima bwe. Ku miterere ye, yari umuhungu wihagararaho kandi wiyubashye. Ariko igihe Mwuka Wera yageraga kuri iki kibazo mu mutima we, yatangiye kurira nk'umwana muto. Namubwiye nti, “Reka, ntukabihagarike. Ntukongere kwiyubashya. Byemere, kuko ntushobora kubona akanya nk'aka ku mafaranga ibihumbi. Ni agaciro.”

Ibi byose bigamije kugaragaza ko hari ahantu hihishe mu mutima wawe umwuga wawe utazi. Hari igihe umwuga wawe utemera no kwemera ukuri ku byerekeye icyo gice mu mutima wawe. Abashakashatsi mu by'ubwonko n'abaganga b'ibitekerezo bemera ko hari ibikomere bimwe bitoroshye cyane ku buryo umwuga utabasha kubitaho. Uwo mwuga uhindukira mu ruhande rw'iyo nzira. Ariko rero, icyo kimomo kirahari—kirenze umwuga, kirenze impamvu, kirenze ubushobozi bwo kwibuka. Kiri mu mwuka.

Guhakanwa, kenshi, biri muri iyo ngingo y'imbere mu mwuka. Kandi kenshi, kubera ko ari yo ngingo y'imbere, abantu ntibamenya ko ikibazo cyabo ari uguhakanwa.

Uko Rejection Itangira

Reka turebe ingero zimwe na zimwe z’uko kwangwa gushobora kuvuka, twibuka ko hariho uburyo bwinshi bwo kwangwa.

Ndiha ntekereza ku kibazo cy'umugore umwe wihariye wari utuye muri Florida. Mu gihe nari ndimo gusura uyu mugore nimugoroba, nakoreye ikintu kidasanzwe. Nababwiye mu buryo butaziguye, “Mukarere, niba nzi neza, ufite umwuka w'urupfu muri wowe.” Ntabwo nkunda kuvuga ibintu nk'ibi kuko bishobora gutera ibibazo. Ariko nahisemo gufata ibyago byo kumubwira kuko byari byaragaragaye ko akeneye ubufasha. Uyu mugore yari afite impamvu nyinshi zo kuba happy, ariko ntiyigeze abasha kugira ibyishimo. Yari afite umugabo mwiza n'abana, ariko ntiyigeze agira ibyishimo. Nuko ndamubwira, “Ndi gutegura serivisi yo gukiza ku wa gatanu nimugoroba, kandi niba uzaza, nzagusengera.”

Ku mugoroba wateganyijwe, uyu mugore yaje, kandi igihe natangiraga igice cyo gukiza mu murimo, yari yicaye mu murongo wa mbere. Nanone, nakoze ikintu ntakunze gukora. Mu gihe runaka cy'uyu murimo, nagiye imbere ye, ndamubwira nti, “Mwe mwuka w'urupfu, mu izina rya Yesu, ndabategetse ngo mwisubize. Ni ryari mwinjiye muri uyu mugore?”

None umwuka, si umwana, yasubije neza, “Oh, igihe yari afite imyaka ibiri.”

“N'ukwiye kwinjira ute?” nabajije.

Yavuze iti, “Oya, yumvaga ko kwangwa. Yumvaga ko kudakundwa. Yumvaga ko kwihererana.”

Natekere mu mutwe: Ese ntibikomeye? Kuba hari ukwanga no ku myaka ibiri.

Iyi nkuru yatumye menya neza ibibazo by'abantu kuko nasanze kwangwa gushobora gutangira mbere y'uko umwana avuka. Nshobora kukubwira amazina y’abantu bazwi neza bazahamya ko ibi ari ukuri mu buzima bwabo. Niba umugore atwite umwana adashaka, uwo mwana akenshi avuka afite umwuka w'ikibazo cyo kwangwa.

Ibikorwa by'ibihombo byihariye

Urugero, ubu bwanga bugaragara cyane cyane ku bantu bafite imyaka runaka muri Leta Zunze Ubumwe z'Amerika—abana bavukijwe mu gihe cy'ihungabana rikomeye. Kuki? Kubera ko imiryango myinshi yari ifite abantu benshi bagomba gufashwa, kandi igitekerezo cy'undi mwana wundi uje mu isi cyateje kumva umubabaro. "Kuki tugomba kugira undi mwana?"

Ikibazo nk'iki gishobora kuvuka ku mwana wavutse atari mu muryango. Mu bihe byinshi by'ubwoko ubwo, hari ibibazo bikomeye bijyanye n'umubyeyi, kandi ashobora kuza kwanga ndetse no gukunda uwo mwana uje mu buzima bwe akamugiraho ibibazo. Uwo mwana, na we, ashobora kuvuka afite umwuka w'ukwanga.

Noneho, umwana ashobora kuvuka ntakire urukundo bityo akababara ku bw'ukwanga. Ntekereza ko umwana wese avuka mu isi ashaka urukundo rw'umubyeyi w'umugabo n'umubyeyi w'umugore. Umwana wese akorwa muri ubwo buryo. Ariko mu bihe byinshi, cyane cyane muri Amerika ya none, umwana wese ntakirwa urukundo. Cyangwa, n'ubwo umwana akiriwe urukundo, ababyeyi bashobora kutamenya uko bagaragaza urukundo rwabo. Abantu benshi bamaze kumbwira bati, “Ntekereza ko se yampaga urukundo, ariko ntiyigeze amenya uko abigaragaza. Mu buzima bwe bwose ntiyigeze anyicara ku ibere cyangwa ngo akore ikintu na kimwe kigaragaza ko anyitayeho.” Ibyo bishobora no kuba ku mubyeyi w'umugore. Bityo, umwana akagira iki kintu cyo kumva atakiriwe.

Guhakanwa gishobora no kuza nyuma mu buzima. Nk'uko umugore dusoma ku byerekeye mu Isezerano rya Kera, umugore ashobora gukunda umugabo we kandi akagira ishusho mu mutwe we y'ukuntu ubuzima bw'abashakanye bukwiye kuba. Ashobora kwiyumvisha uburyo umugabo we azamukunda, n'ukuntu azahabwa umugisha w'abana. Ariko mu buryo butunguranye biza kugenda bitandukanye. Wenda umugabo amukunda mu gihe gito, ariko nyuma akaza kwiyumvamo undi mugore. Cyangwa ashobora kuba umwe mu bagabo batamenya uburyo bwo kugaragaza urukundo. Nyuma y'igihe gito, uyu mugore ukiri muto yumva ati, “Umugabo wanjye ntashaka kumva. Ntacyo amfitiye. Ntacyo ampa mu gihe cye.”

Ibyerekeye Kwanguka

Guhakanwa bishobora kuba gusa imyumvire yo mu mutima dukurikirana. Ariko, nizeye ko mu by'ukuri, inyuma y'ibyo byose, hari umwuka ujyanye n'iyo myitwarire mibi, igikorwa, n'imyumvire. Inyuma y'ubwoba, hari umwuka w'ubwoba. Inyuma y'ishyari, hari umwuka w'ishyari. Inyuma y'urwango, hari umwuka w'urwango.

Akenshi, kwemera kumva runaka runaka bizana umuryango w'iyo myumvire kuza. Kandi igihe uwo mwuka winjiye, uwo muntu ntakiri mu bushobozi bwuzuye. Urugero, umukobwa wanga se we kubera ko yari umunyabugingo, umunyamatsiko, kandi udakunda ashobora gushaka umugabo no kugira abana be. Hanyuma nta mpamvu, mu buryo butari bwo, atitaye ku byifuzo bye, atangira kwanga umwe mu bana be mu buryo butari bwo kandi bubi, ahindura urwango rwe kuri se mu mwana we. Uwo ni umwuka w'urwango. Igihe se atariho, urwo rwango rujya ku wundi muntu.

Akenshi, ababyeyi bafite amakosa runaka bazajya banga umwana ubafiteho isura. Buri gihe baba banga ikosa riri mu bwabo, ariko aho guhindura iyo mpuhwe ku bwabo, bayihindura ku mwana wigaragaza izo ngeso cyangwa intege nke bazanye.

Nk'uko hari umwuka w'ubwanga, hari n'umwuka w'ukwanga. Ndabizi neza kuko mu myaka yashize nagiye mpura n'abantu barenga magana atatu bakeneye no kwakira gukira ku mwuka w'ukwanga.

Guhakanwa ni ikibazo gitera ibindi mu nzira zacyo. Hari imirongo ibiri itandukanye y'ibisubizo ikomoka ku guhakana. Nta na kimwe muri ibi, rwose, ari itegeko ridashidikanywaho, ariko ni ibihe biba kenshi bihamya ishusho ifatika.

Icyiciro cya Mbere

Mu murongo wa mbere uva ku guhakana, igisubizo gikurikira ni ukwiyumva wenyine. Ukwiyumva wenyine ni ikintu kibi cyane. Isi yacu y’iki gihe yuzuyemo abantu bonyine. Bamwe bajya mu rusengero buri cyumweru ariko ntibahagarika kwiheba.

Kuba wenyine bitera agahinda, kandi twese tuzi abantu bahora bameze nk'abafite agahinda.

Hanyuma, agahinda n'ubwigunge akenshi bitera kwiyumva nk'uwacitse intege. Uhorana ikiniga ku bw'ubuzima bwawe: "Ntawe unyumva. Abandi barabishobora, ariko njye sinabishobora. Kuki Imana yampaye uko ndi?"

Intambwe ikurikira kwiyumva nk'uwakandamijwe akenshi ni agahinda—ibitekerezo by'ubukana bigwa hejuru yawe. Nshobora gusobanura ibi bitekerezo mu buryo burambuye kuko nanjye nabayeho muri byo kenshi. Niyo mpamvu nzi icyo mvuga.

Kugira agahinda bizashobora kuyobora ku kintu gikomeye kurushaho, ari cyo kwiheba, kutizera: “Nta kintu na kimwe cyiza. Nanjye ndashobora gucika intege.” Kandi nyuma y'ibyo kwiheba bizahita biyobora ku bisubizo bibiri by'ingenzi: kimwe ni urupfu, ikindi ni kwiyahura.

Hari itandukaniro hagati y'urupfu n'iyicwa. Urupfu ni ugushaka gupfa. Niba warigeze uvuga uti, “Nifuza gupfa,” ibyo ni bibi cyane. Ntiwigeze uvuga ibyo inshuro nyinshi mbere y'uko umwuka w'urupfu winjira.

Kwiyahura ni ikintu gikomeye. “Nshobora kurangiza ibintu. Ni ikihe cyiza cyo kubaho? Fata umuti wose mu icupa. Wunywe ubu.” Cyangwa, “Komeza—genda uhaguruke imbere y’iyo gari ya moshi kandi urangize byose.”

Umuhanda wa Kabiri

Nuko, niyo imwe mu myitwarire ituruka ku kwanga. Ariko hari indi nzira ishoboka iyobora ahandi. Intambwe ya mbere muri iyi nzira ituruka ku kwanga ni ugukomera. “Nuko, niba batankunda, none se? Nande ukeneye? Nshobora kubaho nta bo.”

Hanyuma, ubukana bujyana ku kintu nagiye ntekereza: kudakunda. “Sinabikora! Ndamaze gukomereka bihagije. Nta muntu uzongera kumpa agahinda kangana gutya. Nzashyiraho urukuta nta muntu uzigera abasha kurukoramo.” Ku buryo bw’inyuma urakora neza. Uvugana n’abantu, uraseka, ariko hari ikintu imbere yawe kitazigera kibageraho.

Nyuma y'ubwitonzi, haza guhangana. "Nuko, barankuramo, niyo mpamvu nanjye nzabahangana. Ndabakunda. Nkundira idini ryabo. Nkundira itorero ryabo. Nkundira Imana yabo." Wakwibaza umubare w’abantu bamaze kumbwira ko mu gihe runaka mu buzima bwabo, bavuze bati, "Imana, ndagukunda!" Ibyo ni ibintu bibi cyane byo kuvuga. Abantu benshi nzi bavuze bati, "Imana, kuki wampaye ubu buryo? Kuki wanteje mu isi na rimwe?"

Nuko, guhinduka kenshi bitera ubupfumu, ibyo bitari mu buryo bworoshye, ariko bifitanye isano ikomeye n'ihinduka mu Ijambo ry'Imana. 1 Samweli 15:23 havuga ngo, “Guhinduka ni nk'icyaha cy'ubupfumu.” Iyo mvuga ubupfumu, nshaka kuvuga urwego rwose rw'ibinyoma—gushaka uburambe bw'ibitangaza binyoma binyuze ku kibaho cya Ouija, umuvugabutumwa, inama y'ibihango, n'ibindi bikorwa bisa nabyo. Abantu benshi ntibamenya ko ibi ari ukwerekana guhinduka—guhindukira ku Mana nyakuri bagashaka imana y'ibinyoma. Ni ugukora icyaha cya mbere: “Ntimuzagira izindi mana imbere yanjye” (Kuvayo 20:3). Dukoresheje Sawuli nk'urugero, tubona ko ubupfumu nabwo butera urupfu rw'umwuka n'urwa fiziki (1 Ngoma 10:13–14).

Bityo tubona ku mirongo yombi y'ibikorwa ko ingaruka z'ikurwaho mu mwuka w'umuntu zishobora kuba mbi cyane.

Imizi

Ndashaka kugaragaza ko ku bibazo bimeze bityo, ubutumwa bwiza butanga ibisubizo bihanitse, kuko ubutumwa bwiza ubwabwo ari bwo bihanitse. Si buri wese uzi igisobanuro nyakuri cy'ijambo bihanitse, ariko kivuye ku ijambo ry'Ikilatini radix risobanura "umurizo." Bityo, ikintu bihanitse ni "icyo gikora ku murizo."

Muri icyo gitekerezo, ivanjili ni iy'ibanze. Ijya ku mizi y'ikibazo. Ibi ni byo Yohana Umubatiza yavuze mu gusobanura ivanjili mu Matayo 3:10:

Kandi n'ubu, igiti cy'inkoni kimaze gushyirwa ku mizi y'ibiti. Bityo, igiti cyose kidatanga imbuto nziza kirakatwa, kikajugunywa mu muriro.

Iyi ni ishusho y'ukuntu Imana ishaka ko dukemura ibibazo byacu, byerekanwa n'igiti. Imana ivuga iti, “Ntabwo bihagije gukata amashami make. Igiti kizakomeza guhagarara no gukura. N'ubwo wakata umuti, ubuzima buzakomeza muri cyo kandi ibishya by'icyatsi bizagaragara. Ariko niba ukatanye imizi, uzaba urangije n'igiti.” Mu mugambi w'Imana, umuheto uhamye ku mizi y'ikibazo.

Izi ngingo eshatu z'igiti zihura n'ibice bitatu by'ibibazo by'abantu. Dutangirira ku mashami. Ni byo nita "ibyaha"—ibintu nko kubeshya, gukomera ku magambo, ubusambanyi n'ubwiyahuzi, ibintu bitera abantu gukora no kubashishikariza. Imirimo myinshi y'iyobokamana igamije gukata amwe mu mashami. "Narekeye kunywa itabi," cyangwa "Narekeye kuba umunyabyaha," cyangwa "Sinakora nabi umuntu uwo ari we wese, kandi nza mu rusengero buri cyumweru." Ibyo byose ni byiza, ariko si byo by'ingenzi.

munsi ya Surafasi

Niba ukanze gusa amashami, ukavanaho ibyaha bimwe na bimwe, ikibazo uzahura nacyo ni uko andi mashami azafata umwanya wabo kuko yose ishyigikirwa kandi ikarindwa n'igiti. Mu kumva kwanjye ku byerekeye iyobokamana, igiti cyitwa “icyaha.” Si ibyaha, ahubwo ni icyaha. Hari itandukaniro ryihariye mu Ijambo ry'Imana hagati y'ibyaha, ibikorwa by'ibyaha, n'icyaha, ikintu gitera ibyaha.

Gucira ni bibi guhitamo. Ndayita “imbaraga mbi, zishaje, z'ibitekerezo zikorwa mu bantu zigatuma bakora ibyaha.” Mu kwishyura, Yesu yarakomeretse ku byaha byacu kandi akababarirwa ku bibi byacu [cyangwa ibikorwa by'ibyaha]” (Yesaya 53:5). Ariko mu Yesaya 53:10, havuga:

Igihe uzahindura umwuka we ikimenyetso cy'icyaha. (kjv)

Ibyo ni ugukora ku giti. Ni ikintu gitandukanye, kandi Bibiliya ikomeza guharanira iyi mpinduramatwara.

Icyaha n'ibyaha byombi biri hejuru y'ubutaka, ariko munsi y'ubutaka dufite ikindi kintu: imizi. Kuva ku bunararibonye bwanjye no mu isomo ry'Ibyanditswe, imizi ishobora gusobanurwa nka "jyewe" cyangwa "njye," ego. "Nshaka, ntekereza, nkunda, sinkunda, reba jyewe. Nd'ingenzi, mfite agaciro, ntacyo wankoreye neza. Isi ikora ku bwanjye, jyewe wanjye, ntawe unkundira." Ntekereza ko ari yo mizi. Nubwo hari abahuye n'ukuri kw'icyaha, ntibahora bakemura ikibazo cy'ubwigenge. Ariko, niba imizi itakiriweho, ibibazo bizakomeza.

Mu ibaruwa yanjye ikurikira, tuzakomeza iyi ngingo yo kwangwa dukora ubushakashatsi ku gisubizo cyayo.