En de discipelen werden vervuld met blijdschap

Een mening die vrij veel voorkomt, is dat de doop in de Heilige Geest in de eerste plaats en voornamelijk een intense emotionele ervaring is. Vaak gebruikt men het woord ‘extase’, waarbij men denkt aan sterke emoties. Deze visie op de doop in de Heilige Geest is waarschijnlijk toe te schrijven aan twee oorzaken.

Ten eerste zijn er theologen die deze ervaring zelf niet kennen, maar die er op grond van gedeelten in het Nieuwe Testament of in de geschriften van de oude kerkvaders theorieën over opstellen. Om de een of andere reden schijnen deze theologen het woord ‘extase’ of ‘extatisch’ gekozen te hebben als een theologisch goed klinkend woord om daarmee het wezenlijke karakter van deze bovennatuurlijke ervaring uit te drukken.

Ten tweede zijn er vele gelovigen die deze ervaring ontvangen hebben en die, wanneer ze tegen anderen getuigen, de nadruk leggen op hun eigen, subjectieve, emotionele reacties op deze beleving. Dit is een neiging die wij als mensen allemaal gemeen hebben. Het gevolg daarvan is dat ze de toehoorders vaak (onbedoeld) de indruk geven dat het wezenlijke karakter van de doop in de Heilige Geest emotioneel is. Waarschijnlijk is ‘blijdschap’ de emotie die in dit verband het meest genoemd wordt.

Wanneer we kijken naar het verband tussen emoties en de doop in de Heilige Geest, dan is het goed dat we eerst twee belangrijke feiten onderkennen:

In de eerste plaats is de mens een emotioneel wezen. Onze gevoelens vormen een onlosmakelijk en belangrijk onderdeel van ons totale zijn. Daarom spelen de gevoelens van een mens ook een belangrijke rol in het geheel van zijn aanbidding en zijn dienst aan God. Door een echte bekering worden de gevoelens van de mens niet onderdrukt of uitgewist. Integendeel, echte bekering bevrijdt de menselijke gevoelens eerst en geeft ze dan een nieuwe richting. Als iemands gevoelens geen deel hebben aan zijn totale bekeringservaring - als zij niet onder de leiding en de kracht van de Heilige Geest zijn gebracht - dan is zo iemand nog niet ten volle bekeerd.

In de tweede plaats moeten we ons realiseren dat het woord ‘blijdschap’ in de Schrift vaak in nauw verband staat met de Heilige Geest. De vrucht van de Geest, zoals die bijvoorbeeld wordt opgesomd in Galaten 5:22, is in de eerste plaats ‘liefde’, dan ‘blijdschap’ en in deze lijst komt ‘blijdschap’ direct na de ‘liefde’, die zelf immers de allereerste vrucht van de Geest is. Ook lezen we over de eerste christenen in de stad Antiochië:

En de discipelen werden vervuld met blijdschap en met de Heilige Geest.

We zien dus dat in het Nieuwe Testament blijdschap vaak in nauw verband staat met de Heilige Geest. Desondanks kan de mening dat een geweldige blijdschap, of welke andere sterke emotie ook, op zichzelf het bewijs zou zijn van de doop in de Heilige Geest, niet op het Nieuwe Testament worden gebaseerd. Daar zijn twee belangrijke redenen voor, die we morgen en overmorgen zullen bespreken.