Baptizo betekent: ‘iets onderdompelen’

Het Griekse woord waar we mee te maken hebben is baptizo. Het stamwoord is bapto. De tussenvoeging van ‘iz’ vormt het samengestelde woord baptizo. De tussenvoeging ‘iz’, geeft in het Grieks elk woord een specifieke oorzakelijke betekenis. Dat wil zeggen, dat het zo gevormde werkwoord altijd betekent dat het iets laat gebeuren.

Om een juist begrip te krijgen van de samengestelde, oorzakelijke vorm baptizo moeten we dus ontdekken wat de betekenis is van bapto. Gelukkig is dit geen enkel probleem. Bapto komt driemaal voor in de Griekse tekst van het Nieuwe Testament. In elk van deze drie gevallen is het vertaald met hetzelfde Engelse werkwoord - en dat is ‘to dip’ (indopen):

Ten eerste, Lukas 16:24. De rijke man, in de kwellingen van het hellevuur, schreeuwt het hier uit tegen Abraham:

En hij riep en zei: Vader Abraham, ontferm u over mij en stuur Lazarus naar mij toe en laat hem de top van zijn vinger in het water dopen en mijn tong verkoelen.

Ten tweede, in Johannes 13:26. Bij het laatste avondmaal geeft Jezus te kennen wie hem verraden zal, door Zijn discipelen een duidelijk teken te geven:

Die is het aan wie Ik het stuk brood zal geven, nadat Ik het ingedoopt heb.

Ten derde, in Openbaring 19:13. Johannes beschrijft hier het visioen waarin hij de Here Jezus Christus ziet verschijnen in heerlijkheid, aan het hoofd van de hemelse legers:

En Hij was bekleed met een in bloed gedoopt bovenkleed.

In alle drie gedeelten geeft het Nederlandse woord duidelijk de betekenis van het Griekse werkwoord bapto weer: ‘iets in een vloeistof dopen en het er dan weer uithalen.’

We vinden in het Nieuwe Testament ook een samengestelde versie van het werkwoord bapto, die wordt gevormd door er het Griekse voorzetsel ‘en’ of ‘em’ voor te plaatsen, dat ‘in’ betekent. Deze samengestelde vorm embapto komt ook driemaal in het Nieuwe Testament voor. Deze drie passages zijn Mattheüs 26:23, Markus 14:20 en Johannes 13:26. Op deze drie plaatsen is embapto vertaald met het Nederlandse werkwoord ‘indopen’, net als de stamvorm bapto.

In de Septuaginta (de Griekse vertaling van het Oude Testament) wordt baptizo gebruikt om de passage in 2 Koningen 5:14 te vertalen, waar Naäman afdaalde en zich zevenmaal onderdompelde in de Jordaan.

Het Griekse werkwoord bapto (met de toevoeging ‘in’ of ‘em’) komt in het Nieuwe Testament dus zes keer voor en is in de Herziene Statenvertaling elke keer vertaald met ‘dopen’, ‘indopen’ of ‘indompelen’. In al deze gevallen gaat om iets in een vloeistof dompelen en het er dan weer uithalen. Wanneer bapto betekent ‘iets in een vloeistof dompelen en het er dan weer uithalen’, dan kan baptizo logischerwijs alleen maar betekenen ‘veroorzaken dat iets in een vloeistof wordt gedompeld en er dan weer uitgehaald wordt.’ Korter gezegd: baptizo betekent ‘iets onderdompelen.’